ഇന്ത്യയുടെ ഫെഡറൽ സംവിധാനം സംസ്ഥാനങ്ങളും കേന്ദ്രവും തമ്മിലുള്ള അധികാര വിഭജനത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്. ഈ ഘടനയിൽ, ഗവർണർ ഒരു പ്രധാന കണ്ണിയായി വർത്തിക്കുന്നു. എന്നാൽ, കേരളം, പശ്ചിമ ബംഗാൾ, തമിഴ്നാട്, പഞ്ചാബ് തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിലനിൽക്കുന്ന ഭരണഘടനാപരമായ തർക്കങ്ങൾ ഗവർണറുടെ വിവേചനാധികാരവും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട മന്ത്രിസഭയുടെ ഉപദേശാധികാരവും തമ്മിലുള്ള അതിർവരമ്പുകളെക്കുറിച്ച് ഗൗരവമായ ചർച്ചകൾക്ക് തിരികൊളുത്തിയിരിക്കുന്നു.

ഭരണഘടനയുടെ കാഴ്ചപ്പാട്: ഗവർണർ - അലങ്കാരപ്പക്ഷിയോ അതോ അധികാരിയോ?

ഭരണഘടനയുടെ അനുഛേദം 163 അനുസരിച്ച്, ഗവർണർ തൻ്റെ വിവേചനാധികാരം ഉപയോഗിക്കേണ്ട സന്ദർഭങ്ങളിലൊഴികെ മന്ത്രിസഭയുടെ ഉപദേശാനുസരണം പ്രവർത്തിക്കണം. അനുഛേദം 164 പ്രകാരം, മന്ത്രിമാർ ഗവർണറുടെ താൽപ്പര്യപ്രകാരമാണ് സ്ഥാനത്ത് തുടരുന്നതെങ്കിലും, അത് ഭരണഘടനാപരമായ നിയമങ്ങൾക്ക് വിധേയമായിരിക്കും.

Shamsher Singh v. State of Punjab (1974) എന്ന സുപ്രധാന കേസിൽ, ഗവർണർ ഒരു നാമമാത്ര തലവനാണെന്നും മിക്ക കാര്യങ്ങളിലും മന്ത്രിസഭയുടെ ഉപദേശം അനുസരിക്കേണ്ടതാണെന്നും സുപ്രീം കോടതി വിധിച്ചു. വിവേചനാധികാരം ഒരു അപവാദമാണെന്നും അത് ഒരു സാധാരണ നിയമമല്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

സമകാലിക സംഭവവികാസങ്ങൾ: രാഷ്ട്രീയം, ഭരണഘടന, ധാർമ്മികത

 * കേരളം: ഒപ്പുവെക്കാത്ത ബില്ലുകളും ഭരണഘടനാ പ്രതിസന്ധിയും: കേരള ഗവർണർ ആരിഫ് മുഹമ്മദ് ഖാൻ വിവിധ ബില്ലുകൾ, പ്രത്യേകിച്ച് യൂണിവേഴ്സിറ്റി നിയമ ഭേദഗതി ബില്ലുകൾ ഒപ്പുവെക്കാതെ വൈകിപ്പിക്കുന്നത് രാഷ്ട്രീയപരവും ഭരണഘടനാപരവുമായ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് കാരണമായി. Kerala University Senate v. Chancellor (2023) കേസിൽ, ഗവർണറുടെ പ്രതികരണങ്ങൾക്ക് "ന്യായമായ സമയപരിധി" ഉണ്ടായിരിക്കണമെന്ന് ഹൈക്കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.
 * പശ്ചിമ ബംഗാൾ: സമാന്തര ഭരണശ്രമങ്ങളും വിമർശനങ്ങളും: പശ്ചിമ ബംഗാളിൽ ഗവർണറായിരുന്ന സി.വി. ആനന്ദ ബോസ് സംസ്ഥാന ഉദ്യോഗസ്ഥരുമായി നേരിട്ട് കൂടിക്കാഴ്ചകൾ നടത്തി രാഷ്ട്രീയ നേതൃത്വത്തെ മറികടക്കാൻ ശ്രമിച്ചുവെന്ന ആരോപണങ്ങൾ ഉയർന്നു. Nabam Rebia v. Deputy Speaker (2016) കേസിൽ, ഗവർണറുടെ വിവേചനാധികാരം ഭരണഘടനാപരമായ പരിമിതികൾക്കുള്ളിലാണെന്നും അതിൻ്റെ ദുരുപയോഗം അംഗീകരിക്കാനാവില്ലെന്നും സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു.
 * തമിഴ്നാടും പഞ്ചാബും: നിയമനങ്ങളിലെ കാലതാമസവും ഭരണഘടനാപരമായ ഉത്തരവാദിത്തവും: തമിഴ്നാട് ഗവർണർ ആർ.എൻ. രവിയും പഞ്ചാബ് ഗവർണറും മന്ത്രിമാർ, വൈസ് ചാൻസിലർമാർ, ചീഫ് സെക്രട്ടറി തുടങ്ങിയ നിയമനങ്ങളിൽ അനാവശ്യമായ കാലതാമസം വരുത്തുന്നത് അവരുടെ ഭരണഘടനാപരമായ കടമകളെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു. നിയമസഭയിലെ ഔദ്യോഗിക പ്രസംഗം വായിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചത് ഭരണഘടനാ കീഴ്‌വഴക്കങ്ങളുടെ ലംഘനമാണെന്ന വിമർശനവും ശക്തമാണ്.
 * സർക്കാരിയ, പുഞ്ചി കമ്മീഷനുകളുടെ അവഗണിക്കപ്പെട്ട ശുപാർശകൾ: സർക്കാരിയ കമ്മീഷൻ (1988), പുഞ്ചി കമ്മീഷൻ (2010) എന്നിവ ഗവർണർമാർ രാഷ്ട്രീയപരമായ പക്ഷപാതിത്വം ഇല്ലാത്ത വരായി പ്രവർത്തിക്കേണ്ടതിൻ്റെ പ്രാധാന്യം എടുത്തുപറഞ്ഞു. വിവേചനാധികാരം ഒരു അപൂർവ്വതയായിരിക്കണം എന്നതായിരുന്നു ഈ കമ്മീഷനുകളുടെ പ്രധാന ശുപാർശ. നിർഭാഗ്യവശാൽ, ഈ ശുപാർശകൾ കാര്യമായ പരിഷ്കരണങ്ങളിലേക്കോ നിയമനിർമ്മാണങ്ങളിലേക്കോ നയിക്കപ്പെട്ടില്ല.
 * സുപ്രധാന കോടതി വിധികൾ: ഗവർണറുടെ അധികാരത്തിന് അതിരുകൾ നിർണ്ണയിക്കുന്നു: Rameshwar Prasad v. Union of India (2006) കേസിൽ, ബിഹാർ നിയമസഭാ പിരിച്ചുവിടൽ സുപ്രീം കോടതി റദ്ദാക്കിയത് ഗവർണറുടെ റിപ്പോർട്ട് ഭരണഘടനാപരമായി നിലനിൽക്കുന്നതല്ലെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയാണ്. S.R. Bommai v. Union of India (1994) കേസിൽ, രാഷ്ട്രപതിയുടെയും ഗവർണറുടെയും തീരുമാനങ്ങൾ രാഷ്ട്രീയ പ്രേരിതമാകരുതെന്നും ഭൂരിപക്ഷം തെളിയിക്കാനുള്ള ഏറ്റവും ഉചിതമായ വേദി നിയമസഭയാണെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
 ഭരണഘടനാപരമായ ധാർമ്മികതയുടെ അനിവാര്യത
ഭരണഘടനയുടെ ലക്ഷ്യം ഗവർണറുടെ സ്ഥാനം രാഷ്ട്രീയപരമായ നിഷ്പക്ഷതയുടെ പ്രതീകമായി നിലനിർത്തുക എന്നതാണ്. എന്നാൽ, നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഇത് കേന്ദ്ര സർക്കാരിൻ്റെ രാഷ്ട്രീയ ഉപകരണമായി മാറുന്നത് രാജ്യത്തിൻ്റെ ഫെഡറൽ ഘടനയെ ദുർബലപ്പെടുത്തുന്നു.
ഗവർണറുടെ വിവേചനാധികാരത്തിൻ്റെ അതിരുകൾ വ്യക്തമായി നിയമപരമായി നിർവചിക്കേണ്ടതും, ഗവർണർമാരുടെ നിയമനം നിഷ്പക്ഷവും കഴിവുള്ളവരുമായിരിക്കണം എന്നതും അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്.
"ഫെഡറലിസം എന്നത് കേവലം ഒരു ഘടനയല്ല, അതൊരു ആത്മാവാണ്. ആ ആത്മാവിന് ക്ഷതമേൽക്കുമ്പോൾ, ഭരണഘടനാപരമായ മര്യാദയും ജനാധിപത്യത്തിൻ്റെ അടിത്തറയായ വിശ്വാസവും തകരുന്നു."